«شهر نیشابور شهری است بزرگ كه در آن وفور نعمت و همهٔ وسایل هست. زيرا این شهر جایگاهی نيكو دارد. اين شهر پایتخت استان ماد است و در نزدیك آن معادن معروف فیروزه قرار دارد. اين جواهرات را در سایر نقاط ایران هم می‌توان يافت. اما فیروزه‌های این معادن از مرغوب‌ترین آن‌هاست. فيروزه را در جاهای خاص از زمین و نیز در بستر رودخانه‌ای كه از كوهی در پشت شهر سرچشمه می‌گیرد به دست می‌آورند. همهٔ اين شهرستان نیشابور بسیار پرجمعیت است و این محل جای بسیار خوش و مفرحی است برای زندگی. در اینجا استان ماد پایان می‌یابد و استان خراسان شروع می‌شود كه استانی است بسیار بزرگ.»
لارنس لُكهارت مي گويد : « در سراسر خراسان شهری در سلامت هوا و پهناوری و پرعمارتی و تجارت و کثرت مسافر به پای نیشابور نمی‌رسد.»
حرف ی
بهمن ۲۴م, ۱۳۸۸

ی

±      یخن /yaxan/: یقه

±      یرگه /yarega/: یارو (شخص محهول)

±      یره /yare/: {یره /yere/} آقا؛ رفیق!؛ دوست عزیز!

±      یک دنده /yakdanda/: لجباز؛ خودرأی

±      یک عنجی /yak a,nji/: یک ذره؛‌ کمی

±      یک کرش /yak k,raš/: {یک کردyak k,rad/ /}: یک بار

±      یک کلّه /yak k,lla/: یک لحظه

±      ییری /yeyri/: جاری؛ زن برادر شوهر

حرف ه
بهمن ۲۴م, ۱۳۸۸

ه

±      هرکره /harkara/: 1. هرکاره ۲٫ سنگی که در ان آتش و طعام پزند

±      هم /hom/: بله (تایید)

±      هه /ha/: هان

±      هـ ـوک /hŏk/: هشدار

±      هـ ـوزوم /hŏzum/: هیزم

±      همال /hamăl/: اکنون؛ حالا

±      همزولف /hamzulf/: باجناق؛ شوهر خواهر زن یک مرد

حرف و
بهمن ۲۴م, ۱۳۸۸

و

±      وا /ăw/: باز (مقابل بسته)

±      وبای داین /wa băy dăyan/: بر باد دادن؛ از دست دادن

±      وبق /wabeq/: پس‌انداز؛ تهیه‎‌ی کار

±      و پش‌خزین /wa peš xez/: جلوتر آمدن

±      وبر /wa bar/: به یک طرف خوابیده؛ کنایه از آدم تنبل

±      وبر اندُختن /wa bar andoxtan/: خوابیدن؛ دراز کشیدن

±      وبـ ـویری /wa bŏyri/: به بیرون

±      وته رُفتن /wata roftan/: پیاده شدن (از روی چیزی)

±      وتیکّل /watikkal/: جستجو؛ گشتن

±   وجرقین /wa jrqiyan/: از خواب بیدار شدن؛ تازه و شاداب شدن؛ پرانرژی شدن؛ سر حال شدن. (وجرقی: از خواب بیدار شد)

±      وخ /wax/: 1. {وخت /waxt/}  وقت؛ زمان ۲٫ {وخه /waxe/}: برخیز

±      وخچرُندن /waxčrondan/: چلانیدن؛ آب یا عصاره‌ی چیزی را کشیدن (تحت فشار)

±      ودم داین /wa dam dăyan/: به پیش (دم) آوردن (تعجیل و شتاب کردن در کاری)

±      ودی کیدن /wadi kidan/: پیدا کردن؛ یافتن

±      ور بار کیدن /w,r băr kidan/: بر روی اجاق یا آتش گزاردن (غذا)

±      ور تریزش خورده /w,r trizš xorda/: به او برخورده؛ ناراحت شده

±      ورترونجیه /w,rtrunjiya/: جا نیفتاده؛ چروک

±      ور تی سر زین /w,r tay sar ziyan/: بر سر کسی زدن (کنایه از سرزنش کردن کسی را)

±      ورجی‌ورجی /w,rji w,rji/: جفتک جفتک

±      ورچپّه /w,rčoppa/: برعکس

±      ورچّین /v,rččiyan/: پریدن؛ برجستن. (ورمرچّه /v,r m, r,čča/= می‌‍پرد)

±      ور دال پوشت /w,r dăl, pušt/: به پشت (خوابیدن یا ایستادن)

±      ور رد / /w,r rad: در پی؛ به دنبال

±      ور رد کیدن /w,r rad kidan/: تعقیب کردن؛ در پی (به دنبال) کسی با چیزی رفتن

±      ورسرین /v,r s,rin/: به خاطرِ

±      ورکنده /w,rk,nda/: خشن و تهاجمی؛ آماده‌ی درگیری و نزاع

±      ورلیک /w,rlik/: ایستاده؛ ایستادن سرپا

±      ورملین /w,rmaliyan/: برمالیدن

±      ورموختی /w,r muxti/: به عهده‌ی

±      وزردی /vaz,rdi/: زرد شده؛ خورشید طلوع کرد

±      وسنی /w,sni/: هوو؛ همسر دیگر شوهر (یک زن)

±      وگل رفتن /wagal roftan/: غلطیدن

±      ول‌ول کیدن /w,l w,l kidan/: برق زدن؛ درخشیدن

حرف ن
بهمن ۲۴م, ۱۳۸۸

ن

±      ناجور /năjur/: نادرست

±      نبیره /n,bira/: فرزند نوه

±      نخروش /n,xruš/: غذا و خورش؛ خورش با نان

±   نخـ ـوله /n,xŏla/: زائد؛ ته‏مانده؛ زوائد مسالح ساختمانی (آجرهای شکسته‌ی خرد)؛ هیزم جمع آوری شده از ذره‌های کاه و پهن

±      نخه /naxa/: آرایش؛ برداشتن مو از صورت به‌وسیله‌ی نخ آرایش

±      نرد /nard/: کنه‌ی گوسفند

±      نزدنه /nazdana/: نازدانه؛ لطیف، شکننده و زودرنج (در مورد انسان)

±      نردوُ /nard,wo/: نوردبام؛ ابزاری برای بالا رفتن از بام

±      نزه /n,zah/: منزّه؛ پاک از عیبو نقص؛ تازه و خوب

±      نسر /nesar/: جای سرد؛ سردی

±      نشت /našt/: پرجنب و جوش و کنجکاو؛ بازیگوش و خراب‌کار. (بیشتر در مورد کودکان به کار می‌رود)

±   نشتی کیدن /našti kidan/: خراب‌کاری کردن؛ شیطنت کردن و به هم ریختن؛ در کار یا حوزه‌ی غیر مرتبط وارد شدن و سرک کشیدن

±      نشـ ـو /našŏw/: ناشسته؛ کثیف

±      نعلجی /na,alaji/: ناعلاجی؛ ناچاری

±      نقرمیی /n,qramayi/: گوشت فاسد شده؛ گوشت مانده

±      نکره /nakara/: بی‌هنر؛ زشت‌کردار؛ زشت‌روی

±      نکُّ نوک کیدن /nakk, nuk kidan/: بهانه آوردن برای انجام ندادن کاری؛ بصورت غیرصریح نه گفتن

باقی در ادامه مطلب . . .

 


ادامه مطلب…

حرف م
بهمن ۲۴م, ۱۳۸۸

م

±      مار /măr/: مادر

±      مافنگی /măfangi/: همه‌فن‌حریف

±      مال /măl/: {مالُ‌حال/măl-o hăl/}: چارپایان

±      ماهر /măhr/: مار

±      مای /măy/: مایه (چای پورمای /čăy purmăy/: چای پررنگ= پرمایه=غلیظ)

±      مپق /mapaq/: فکر نکن؛ ناراحت نباش

±      مترونه /m,t,rwana/: تراوش می‌کند (ترابیدن، تراویدن: چکیدن آب از کوزه و یا ظرفی شبیه آن)

±      مجمعه /mojom,a/: سینی بزرگ از جنس روی که برای حمل ظرف‌های غذا استفاده می‌شود

±      مجیرک /m,jirk/: صدای ضعیف

±      مچّل /maččal/: گیج؛ خل؛ ساده

±      مچّل کیدن /maččal kidan/: سرکارگذاشتن؛ گیج کردن و به سخره گرفتن

±      مچّـ ـول /mččŏl/: بسیار گیج

±      مچّه /mačča/: مادّه (در مقابل نر)

±      محمحی /mahmahi/: رشوه

±      مخاو /maxăw/: خواب‌آلود

±      مخ‌مخا /mox moxă/: {مژمژا /možmožă/}: سرما سرما

باقی در ادامه مطلب . . .

 


ادامه مطلب…

Page 1 of 6123456
Popup By Puydi